Ndị ọkà mmụta sayensị chọtara ihe akaebe nke usoro ụtụ isi 187 n'ime lita 20 nke mmiri a nakọtara site n'otu n'ime gburugburu kacha sie ike n'ụwa.
Otu ndị ọkà mmụta sayensị nke Wildlife Conservation Society (WCS) na Mahadum Appalachian State duziri ejirila DNA gburugburu ebe obibi (eDNA) dekọọ ụdị dị iche iche nke ugwu kachasị elu n'ụwa, Ugwu Everest nke dị mita 8,849 n'obosara. Ọrụ dị mkpa a bụ akụkụ nke njem ọhụrụ nke National Geographic na Rolex Perpetual Planet Everest Expedition nke afọ 2019, nke bụ njem sayensị kachasị ukwuu nke Everest.
N'ide akụkọ banyere ihe ha chọpụtara n'akwụkwọ akụkọ iScience, ndị otu ahụ chịkọtara eDNA site na ihe nlele mmiri site na ọdọ mmiri iri na iyi dị omimi site na ụkwụ 14,763 (mita 4,500) ruo ụkwụ 18,044 (mita 5,500) n'ime izu anọ. Ebe ndị a gụnyere mpaghara nke eriri alpine dị n'elu ahịrị osisi ma nwee ọtụtụ ụdị osisi okooko na osisi, yana eriri aeolian nke gafere osisi okooko na osisi ndị dị n'elu mmiri dị na biosphere. Ha chọpụtara ihe ndị dị ndụ nke usoro taxonomic 187 site na naanị lita 20 nke mmiri, nke ruru 16.3%, ma ọ bụ otu ụzọ n'ụzọ isii, nke ọnụọgụgụ niile nke usoro ama ama na Osisi Ndụ, osisi ezinụlọ nke ụdị dị iche iche nke ụwa.
eDNA na-achọ ọnụọgụ mkpụrụ ndụ ihe nketa nke ihe ndị dị ndụ na anụ ọhịa hapụrụ ma na-enye ụzọ dị ọnụ ala, ngwa ngwa na nke zuru oke iji melite ikike nyocha maka inyocha ụdị dị iche iche dị na gburugburu mmiri. A na-anakọta ihe atụ site na iji igbe e mechiri emechi nke nwere nzacha nke na-ejide ihe mkpụrụ ndụ ihe nketa, nke a na-enyocha na ụlọ nyocha site na iji DNA metabarcoding na usoro nhazi ndị ọzọ. WCS na-eji eDNA achọpụta ụdị dị iche iche dị ụkọ na ndị nọ n'ihe ize ndụ site na whale humpback ruo na mbe Swinhoe softshell, otu n'ime ụdị dị ụkọ n'ụwa.
Maapụ ọkụ nke ọnụọgụgụ usoro nke nje bacteria achọpụtara ma kewaa n'usoro taxonomic site na iji SingleM na nchekwa data Greengenes site na saịtị ọ bụla.
Ọ bụ ezie na nnyocha Everest lekwasịrị anya n'ịchọpụta ọkwa nhazi, ndị otu ahụ nwere ike ịchọpụta ọtụtụ ihe dị ndụ ruo n'ọkwa ụdị ma ọ bụ ụdị anụmanụ.
Dịka ọmụmaatụ, ndị otu ahụ chọpụtara anụ ọhịa rotifers na tardigrades, obere anụmanụ abụọ a maara na ha na-eto eto n'ebe ụfọdụ n'ime gburugburu ebe obibi kacha sie ike ma dịkwa oke njọ, a na-ewerekwa ha dị ka ụfọdụ n'ime anụmanụ ndị kacha sie ike n'ụwa. Na mgbakwunye, ha chọtara anụ ọhịa snow Tibetan a hụrụ na Sagarmatha National Park ma nwee ihe ijuanya ịchọta ụdị dị iche iche dịka nkịta ụlọ na ọkụkọ ndị na-anọchite anya mmetụta nke ihe omume mmadụ na ala.
Ha hụkwara osisi pain nke a na-ahụ naanị n'akụkụ ugwu dị anya site na ebe ha tụrụ ihe, na-egosi etu ntụ ntụ ikuku si aga n'elu mmiri ndị a. Ihe ọzọ ha hụrụ n'ọtụtụ ebe bụ mayfly, ihe ngosi a ma ama nke mgbanwe gburugburu ebe obibi.
Ndepụta eDNA ga-enyere aka n'ịlele ihe ndị dị ndụ n'ọdịniihu nke Himalayas dị elu na ọmụmụ ihe gbasara molekul ndị a na-ele anya azụ iji nyochaa mgbanwe ka oge na-aga ka okpomọkụ nke ihu igwe na-akpata, agbaze glasia na mmetụta mmadụ na-agbanwe usoro ihe ndị a na-agbanwe ngwa ngwa, nke ama ama n'ụwa.
Dr. Tracey Seimon nke WCS Animal Health Program, onye otu otu Everest Biofield na onye ndu nyocha, kwuru, sị: “E nwere ọtụtụ ụdị dị iche iche dị ndụ. A ga-ewere gburugburu ebe obibi alpine, gụnyere Ugwu Everest, dị ka ebe a na-enyocha ụdị dị iche iche dị ndụ n'ugwu alpine ogologo oge, tinyere nlekota ihu igwe bio na nyocha mmetụta mgbanwe ihu igwe.”
Dr Marisa Lim nke Wildlife Conservation Society kwuru, sị: “Anyị gara n'elu ụwa ịchọ ndụ. Lee ihe anyị hụrụ. Agbanyeghị, akụkọ ahụ akwụsịghị ebe ahụ. na-enyere aka ịkọwa ọgụgụ isi n'ọdịnihu.”
Onye otu onye nduzi nyocha n'ọhịa, onye nyocha National Geographic na Prọfesọ Osote na Mahadum Appalachian State, Dr. Anton Simon kwuru, sị: “Otu narị afọ gara aga, mgbe a jụrụ ya, 'Gịnị mere ị ga-eji gaa Everest?', onye Britain na-arị ugwu, George Mallory zara, sị, 'N'ihi na ọ dị ebe ahụ. Ndị otu anyị nke 2019 nwere echiche dị iche: anyị gara Ugwu Everest n'ihi na ọ na-enye ihe ọmụma ma nwee ike ịkụziri anyị gbasara ụwa anyị bi na ya.”
Site n'ime ka data a mepere emepe dịrị ndị nyocha ahụ, ndị edemede ahụ nwere olileanya itinye aka na mbọ a na-agba iji wulite akụrụngwa molekul iji mụọ ma soro mgbanwe dị iche iche dị na ụdị ndụ dị iche iche n'ugwu kachasị elu n'ụwa.
Ebe e si nweta akụkọ a: Lim na ndị otu ya, Site n'iji DNA gburugburu ebe obibi nyochaa ụdị dị iche iche nke Osisi Ndụ dị n'akụkụ ndịda nke Ugwu Everest, iScience (2022) Marisa KV Lim, 1Anton Seimon, 2Batya Nightingale, 1Charles SI Xu, 3Stefan RP Holloy, 4Adam J. Solon, 5Nicholas B. Dragon, 5Steven K. Schmidt, 5Alex Tate, 6Sandra Alvin, 6Aurora K. Elmore, 6,7 na Tracey A. Simon1,8,
1 Òtù Nchekwa Anụ ọhịa, Mmemme Ahụike Anụ ọhịa, Bronx Zoo, Bronx, NY 10460, USA 2 Mahadum Appalachian State, Ngalaba Geography na Planning, Boone, NC 28608, USA 3 Mahadum McGill, Ngalaba Redpath nke Ụlọ Ihe Ngosi Ihe Mgbe Ochie na Bayọlọji, Montreal, H3A 0G4, CanadaQ94 Ngalaba Ụlọ Ọrụ Ndị Isi, Wellington 6011, New Zealand 5 Mahadum Colorado, Ngalaba Ecology na Evolutionary Bayọlọji, Boulder, CO 80309, USA 6 National Geographic Society, Washington, DC, 20036, USAQ107 National Oceanic and Atmospheric Administration, Silver-Spring, MD 20910, USA 8 Onye Nduzi Kpọtụrụ* Nkwukọrịta
Ọrụ: WCS na-azọpụta anụ ọhịa na anụ ọhịa gburugburu ụwa site na sayensị, mgbalị nchekwa, agụmakwụkwọ na ịkpali ndị mmadụ ka ha nwee ekele maka okike. Iji mezuo ọrụ anyị, WCS dị na Bronx Zoo, na-eji ike zuru oke nke mmemme nchekwa ụwa ya, nke nde mmadụ anọ na-eleta kwa afọ na ihe fọrọ nke nta ka ọ bụrụ mba 60 na oke osimiri niile nke ụwa, yana ogige anụ ọhịa ise na New York. WCS na-achịkọta ahụmịhe ya na anụ ọhịa na aquariums iji mezuo ọrụ nchekwa ya. Gaa na: newsroom.wcs.org Soro: @WCSNewsroom. Maka ozi ndị ọzọ: 347-840-1242. Gee ntị na podkast WCS Wild Audio ebe a.
Dịka ụlọ ọrụ ọha na eze kachasị elu na Ndịda Ọwụwa Anyanwụ, Mahadum Steeti Appalachian na-akwadebe ụmụ akwụkwọ ibi ndụ na-eju afọ dị ka ụmụ amaala ụwa niile bụ ndị ghọtara ma na-ebu ibu ọrụ maka ịmepụta ọdịnihu na-adịgide adịgide maka mmadụ niile. Ahụmịhe Appalachian na-akwalite mmụọ nke itinye aka site n'ịkpọkọta ndị mmadụ ọnụ n'ụzọ na-akpali akpali iji nweta ma mepụta ihe ọmụma, too nke ọma, mee ihe n'ọchịchọ na mkpebi siri ike, na ịnabata ụdịdị na ọdịiche. Ndị Appalachian, nke dị na Ugwu Blue Ridge, bụ otu n'ime ogige 17 dị na sistemụ Mahadum North Carolina. N'inwe ihe fọrọ nke nta ka ọ bụrụ ụmụ akwụkwọ 21,000, Mahadum Appalachian nwere oke ụmụ akwụkwọ na ngalaba dị ala ma na-enye ihe karịrị mmemme 150 na-agụghị akwụkwọ na ndị gụsịrị akwụkwọ.
Mmekọrịta National Geographic na Rolex na-akwado njem iji chọpụta ebe ndị kacha dị mkpa n'ụwa. Site na iji ahụmịhe sayensị a ma ama n'ụwa na teknụzụ kachasị ọhụrụ iji chọpụta nghọta ọhụrụ gbasara usoro dị mkpa maka ndụ n'ụwa, njem ndị a na-enyere ndị ọkà mmụta sayensị, ndị na-eme iwu na obodo ndị dị n'ógbè aka ịhazi ma chọta ngwọta maka mmetụta ihu igwe na ihu igwe. Gburugburu ebe obibi na-agbanwe, na-akọ ihe dị ebube nke ụwa anyị site na akụkọ dị ike.
Ruo ihe fọrọ nke nta ka ọ bụrụ otu narị afọ, Rolex akwadola ndị nchọpụta ọhụrụ bụ́ ndị na-achọ ịkwaga ókè nke ohere mmadụ nwere. Ụlọ ọrụ ahụ agbanweela site n'ịkwado nnyocha maka nchọpụta gaa n'ichebe ụwa site n'itinye nkwa ogologo oge n'ịkwado ndị mmadụ n'otu n'otu na òtù dị iche iche na-eji sayensị aghọta ma mepụta ngwọta maka nsogbu gburugburu ebe obibi nke oge a.
Mmekọrịta a siri ike site na mwepụta nke Forever Planet na 2019, nke lekwasịrị anya na mbụ na ndị na-enye aka na ụwa ka mma site na Rolex Awards for Enterprise, na-echebe oke osimiri site na mmekorita ya na Mission Blue, ma na-eme ka mgbanwe ihu igwe bụrụ eziokwu. A ghọtara ya dị ka akụkụ nke mmekọrịta ya na National Geographic Society.
Ngalaba mmekọrịta ndị ọzọ a nabatara n'okpuru atụmatụ Perpetual Planet gụnyere ugbu a: njem polar nke na-akwali ókè nke inyocha mmiri n'okpuru mmiri; Otu Ocean Foundation na Menkab na-echebe ụdị ihe dị iche iche nke cetacean na Mediterranean; Njem Xuan-Ha na-ekpughe ịdị mma mmiri na Yucatan, Mexico; Njem ukwu gaa Arctic na 2023 iji chịkọta data gbasara ihe iyi egwu Arctic; Hearts In The Ice, nakwa iji chịkọta ozi gbasara mgbanwe ihu igwe na Arctic; na Monaco Blue Initiative, na-akpọkọta ndị ọkachamara na ngwọta nchekwa mmiri.
Rolex na-akwadokwa òtù na atụmatụ ndị na-azụlite ọgbọ ndị na-eme nchọpụta, ndị ọkà mmụta sayensị na ndị na-echekwa ihe site na agụmakwụkwọ na onyinye dịka World Underwater Scholarship Association na Rolex Explorers Club Grant.
Òtù Mba Nile nke Na-abụghị Maka Uru nke Mba Nile (National Geographic Society) bụ otu mba ụwa na-anaghị akpata ego nke na-eji ike sayensị, nnyocha, agụmakwụkwọ, na ịkọ akụkọ eme ihe iji mee ka ihe dị ebube nke ụwa anyị pụta ìhè ma chebe ya. Kemgbe 1888, National Geographic anọwo na-akwali ókè nke nnyocha, na-etinye ego na nkà na echiche mgbanwe, na-enye ihe karịrị onyinye ọrụ 15,000 na kọntinent asaa, na-eru ụmụ akwụkwọ nde atọ kwa afọ site na onyinye agụmakwụkwọ, ma na-adọta uche zuru ụwa ọnụ site na mbinye aka., akụkọ na ọdịnaya. Iji mụtakwuo ihe, gaa na www.nationalgeographic.org ma ọ bụ soro anyị na Instagram, Twitter na Facebook.
Ọrụ: WCS na-azọpụta anụ ọhịa na anụ ọhịa gburugburu ụwa site na sayensị, mgbalị nchekwa, agụmakwụkwọ na ịkpali ndị mmadụ ka ha nwee ekele maka okike. Dabere na Bronx Zoo, WCS na-eji ike zuru oke nke mmemme nchekwa ụwa ya iji mezuo ọrụ ya, yana nde mmadụ anọ kwa afọ na ihe fọrọ nke nta ka ọ bụrụ mba 60 na oke osimiri ụwa niile, yana ogige anụ ọhịa ise na New York City. WCS na-achịkọta ahụmịhe ya na anụ ọhịa na aquariums iji mezuo ọrụ nchekwa ya. Gaa na newsroom.wcs.org. Denye aha: @WCSNewsroom. Ozi ndị ọzọ: +1 (347) 840-1242.
Onye hiwere SpaceRef, onye otu Explorers Club, onye bụbu onye NASA, onye otu nleta, onye nta akụkọ, onye na-amụ banyere mbara igwe na onye na-amụ banyere mbara igwe, onye dara ada n'ịrị ugwu.
Oge ozi: Sep-10-2022